4 Haziran 2026 tarihinde İstanbul Finans Merkezi’nde (İFM) gerçekleştirilen 3. Küresel İslami Ekonomi Zirvesi’nin oturumlarında, ‘sermayenin küresel perspektifi’, ‘kapsayıcı refah’ ve ‘sürdürülebilir kalkınma’ konuları derinlemesine ele alındı. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, zirvenin önemli bir katılımcısı olarak yer aldı ve burada yaptığı konuşmada dikkat çeken noktaları paylaştı.
Bakan Şimşek, sermaye akışlarının büyük ölçüde Batı merkezli olduğunu belirterek, gelişmekte olan ekonomilerin dış doğrudan yatırımlarından aldığı payın son yıllarda kayda değer bir düşüş yaşadığını ifade etti. “Son üç yılda bu oran, yüzde 67’den yüzde 54’e geriledi,” diyen Şimşek, bu durumun geçici değil, yapısal bir eğilim olduğunu vurguladı. Ayrıca, ülkelerin kendi bölgelerine daha yakın kaynaklardan temin etme stratejilerini benimsediğini, bunun da küresel sermaye akışlarını etkilediğini söyledi.
Bakan, artan korumacılığın ve tedarik zincirlerindeki ‘yakın temin’ yaklaşımlarının, özellikle Müslüman ülkelerin de içinde bulunduğu gelişmekte olan ekonomilerde sermaye akışlarını olumsuz etkilediğini belirtti. “Gelişmekte olan ülkelerin kalkınması için bu sermaye akışlarının yeterli düzeyde gerçekleşmeyeceğini söyleyebiliriz,” dedi.
İslami finansın reel sektör ile olan bağlarına da dikkat çeken Şimşek, “Elimizdeki kaynakları en verimli şekilde kullanmak ve kalkınma önceliklerimizi göz önünde bulundurmak zorundayız. Ancak mevcut portföy sermaye akışları kısa vadeli kazançlar peşinde koşuyor ve bu durum kalkınma hedeflerimizle uyuşmuyor,” ifadelerini kullandı. İslami finansın, reel ekonomiye doğrudan bağlantılı olduğunu hatırlatan Şimşek, “İslami finans, her bir maddi finansal işlemi gerçek bir varlıkla güvence altına almış bir sistemdir. Bu bizim için kritik öneme sahip,” dedi.
Son olarak, İslami finans alanında hala ciddi bir yol katetmeleri gerektiğini vurgulayan Bakan Şimşek, bölgesel sermaye kullanımı konusunda olumlu gelişmelerin yaşandığını belirtti. Örneğin, Suudi Arabistan gibi ülkelerin ihracat fazlasından elde ettikleri gelirin önemli bir kısmını yerel yatırımlara yönlendirdiğini ifade etti. İslami finans varlıklarının nominal olarak 2000 yılından bu yana 48,5 kat artış gösterdiğini aktaran Şimşek, ancak küresel finansal varlıkların bu süreçte 6 kat daha fazla büyüdüğüne dikkat çekti. “İslami finans olarak hala kat etmemiz gereken uzun bir yol var,” diye ekledi.
